The Lifelong Learner

“I’ve just picked up Tú (your wife). She’s home safe and sound now.”

That was the last message I ever received from my father.

In 2019, after two years of being together, my wife and I decided to get married. In July, we went to the city hall at Frankfurt Dom Römer to register our marriage. We planned to return to Hanoi in September to celebrate with both families. My wife flew home a week earlier to prepare. My parents went to the airport to pick her up. As soon as they met her, my father sent me that message… simple, warm, and I could never have imagined it would be his last.

…

A week late, just one day before my own flight to Vietnam, I was walking along Leipziger Straße, stopping by a small store to buy a few things for the trip. Suddenly, my phone rang. It was my wife. Her voice was trembling:

“Your dad has passed away…”

I froze. The world around me went silent. My mind went blank, and I could only manage to ask, in disbelief:

“How could that be possible?”

She couldn’t give me a clear answer; everything was chaos. I called my mother right away. On the other end of the line, there was only the sound of her crying.

“There’s nothing we can do anymore, my son…”

My legs gave way. I fell to the ground, right there on the busy street. The world around me seemed to collapse into a single void, where only my broken sobs and short, trembling breaths remained.

…

That is perhaps the most painful memory of my life. Just moments before, I was full of excitement, thinking about our wedding in Vietnam. And now, I was facing a cruel, irreversible truth. The journey that was supposed to be the happiest moment of my life had suddenly turned into a flight home for my father’s funeral.

…

It was in that very moment that I came to truly understand the profound meaning of impermanence.

In Vietnamese culture, Vô Thường (Impermanence) is not just a philosophical term, it is the truth of life itself: that everything in this world arises, changes, and eventually fades away. Nothing lasts forever, not happiness, not sorrow, not even the breath of those we love. Life doesn’t move according to our plans; it shifts quietly, minute by minute, second by second,… And sometimes, change arrives so suddenly that we can’t even prepare for it.

When I began to accept this truth, I slowly learned to receive change instead of resisting it, to face it with as much calmness as I could.

Not because I had become numb, but because I realized that clinging to what cannot be held only deepens our suffering. I still love, I still remember, but the pain no longer consumes me as it once did. I learn to observe it, acknowledge it, as a part of me. And in that awareness, I could find peace.

…

This year, a wave of layoffs has spread across Germany. Many companies have been affected, and mine was no exception. When I heard the news, I didn’t panic. Perhaps, after what I’ve experienced, I’ve come to understand that everything changes, and change is not necessarily bad. I felt grateful… grateful that I still had a job at a company that values transparency and fairness, grateful to live in a country where social security provides protection amidst life’s uncertainties.

…

Now, as I write these words, I’m in Vietnam, on the anniversary of my father’s passing. Before the altar filled with the scent of incense, I silently thank him.

My father taught me many things. But perhaps the greatest lesson he left me was the lesson of Impermanence, that every encounter in life is precious, because we never know when it might be the last. And that in every moment we are still alive, still able to love, we should be grateful, we should cherish it… because nothing lasts forever.

---

“Đã đón Tú (vợ tôi) về nhà, an toàn mạnh khỏe rồi con nhé.”

Đó là tin nhắn cuối cùng mà tôi nhận được từ bố…

Năm 2019, sau hai năm tìm hiểu, tôi và vợ quyết định kết hôn. Tháng 7, chúng tôi đến tòa thị chính tại Frankfurt Dom Römer để đăng ký kết hôn, rồi lên kế hoạch về Hà Nội vào tháng 9 để tổ chức bữa tiệc chung với hai bên gia đình. Vợ tôi về trước một tuần để chuẩn bị, bố mẹ tôi ra sân bay đón. Vừa đón được cô ấy, bố đã nhắn cho tôi dòng tin nhắn ấy, giản dị, ấm áp, và chẳng ai ngờ rằng đó lại là lời cuối cùng ông gửi cho tôi.

…

Một tuần sau, đúng vào ngày trước khi tôi bay về Việt Nam, tôi đang đi bộ trên phố Leipziger Straße, ghé vào một cửa hàng mua vài món đồ cho chuyến đi. Bất ngờ, điện thoại reo lên. Ở đầu dây bên kia là giọng của vợ tôi, run run:

“Ba của Béo mất rồi…” (Béo là cách cô ấy vẫn gọi tôi ở nhà.)

Tôi đứng sững lại. Mọi âm thanh xung quanh như biến mất. Tôi mất bình tĩnh, chỉ kịp hỏi lại trong tuyệt vọng:

“Tại sao lại có thể mất được?”

Vợ tôi lúc đó cũng bối rối, không thể trả lời cho tôi 1 cách rõ ràng. Tôi vội gọi cho mẹ. Ở đầu dây bên kia, chỉ còn lại tiếng khóc nức nở.

“Tình hình không thể cứu vãn được nữa con ơi…”

Tôi khụy xuống giữa con phố đông người. Cả thế giới xung quanh tôi bỗng thu lại trong một khoảng trống vô hình, nơi chỉ còn lại tiếng khóc nghẹn và hơi thở đứt quãng của tôi.

…

Có lẽ đó là ký ức đau đớn nhất trong đời tôi. Chỉ vài phút trước, tôi vẫn còn hớn hở nghĩ đến ngày cưới, còn giờ đây, tôi đối diện với một sự thật trần trụi đến tàn nhẫn. Chuyến đi trở về, lẽ ra là hành trình hạnh phúc nhất cuộc đời, bỗng biến thành chuyến bay để tham dự tang lễ.

…

Và chính trong khoảnh khắc đó, tôi chợt hiểu ra ý nghĩa sâu sắc của sự vô thường.

Trong văn hóa Việt Nam, “Vô Thường” không chỉ là một khái niệm triết học, mà là một sự thật của đời sống, rằng mọi thứ trên thế gian này đều sinh ra, thay đổi và rồi tan biến. Không có gì tồn tại mãi, dù là niềm vui, nỗi buồn, hay cả hơi thở của người mình thương. Cuộc đời không vận hành theo ý muốn của ta, nó chỉ lặng lẽ biến dịch, từng phút, từng giây. Và đôi khi, sự đổi thay ấy ập đến nhanh đến mức ta không kịp chuẩn bị.

Hiểu được điều đó, tôi dần học cách đón nhận thay vì chống cự, bình thản nhất có thể…

Không phải vì tôi vô cảm, mà bởi tôi biết rằng bám víu vào điều không thể giữ chỉ làm ta thêm khổ. Tôi vẫn thương, vẫn nhớ, nhưng nỗi đau không còn nuốt chửng tôi như trước. Tôi ở đó quan sát nó, nhận biết nó như một phần của tôi. Và trong khoảnh khắc ấy, tôi thấy bình yên hơn.

…

Năm nay, làn sóng lay-off lan rộng tại Đức. Nhiều công ty bị ảnh hưởng, và nơi tôi làm việc cũng không ngoại lệ. Khi biết tin, tôi không hoảng loạn. Có lẽ, sau những gì đã trải qua, tôi hiểu rằng mọi điều rồi cũng sẽ thay đổi, và thay đổi không hẳn là điều xấu. Tôi thấy biết ơn vì vẫn được làm việc ở một công ty minh bạch và công bằng. Biết ơn vì mình đang sống ở một đất nước có hệ thống an sinh xã hội vững vàng, nơi con người vẫn được bảo vệ giữa những bất định của cuộc đời.

…

Giờ đây, khi viết những dòng này, tôi đang ở Việt Nam, trong ngày giỗ của bố. Trước bàn thờ khói hương nghi ngút, tôi thầm cảm ơn ông.

Bố đã dạy tôi nhiều điều, nhưng có lẽ bài học lớn nhất mà ông để lại, lại chính là bài học về sự Vô Thường – rằng mọi cuộc gặp gỡ đều quý giá, vì ta không biết bao giờ sẽ là lần cuối. Và rằng trong từng khoảnh khắc còn được sống, còn được yêu, ta nên biết ơn, nên trân trọng… bởi chẳng có gì là mãi mãi.